آرشیو

تعداد 397

بازخوانی تاثیر انقلاب ایران بر گروه‌های اسلامگرا در ترکیه

نویسنده: محمد ریگی درخشان  |   ۱ اردیبهشت ۱۴۰۰

انقلاب سال 1979 ایران به رهبری آیت ‌الله سید روح‌الله خمینی (ره)، از دیدگاه اسلامگرایان مهم ‌ترین رویداد قرن بیستم محسوب می‌شود. وقوع این انقلاب نه تنها سیاست جهانی، بلکه جهان اسلام را نیز دچار تحول کرد. گروه‌های اسلامگرای ترکیه نیز در سال‌های 1960-1980 نیز تحت تاثیر جریان انقلاب در کشور همسایه (ایران) قرار گرفتند. در این یادداشت می‌کوشیم با توجه به حافظه تاریخی، خوانش جدیدی از موقعیت و چگونگی تاثیر انقلاب ایران بر گروه‌های اسلامی در محدوده زمانی مذکور بپردازیم.

لبنان؛ نابرابریِ منزلت

نویسنده: حسن سلامی  |   ۲۹ فروردین ۱۴۰۰

در لبنان مساله یا مشکل فرهنگی و اجتماعی بزرگی وجود دارد که می توان آن را " نابرابری منزلت " نامید. برای نمونه ، جوانانی وجود دارند که تحصیلات عالیه دارند و دانش آموخته ی دانشگاه های مهم داخلی و خارجی هستند اما اغلب بیکارند. در دیدار آذرماه 1398 خورشیدی با «زیاد حرفوش» مدیرعامل خبرگزاری ملی لبنان در ساختمان وزارت اطلاع رسانی در خیابان الحمراء در غرب بیروت، او با تاکید بر تازه ترین آمار گفت که 35 درصد دانش آموختگان این کشور، بیکارند.

حد و رسم انعطاف امریکا در برجام

نویسنده: جلال الدین سلیمی  |   ۲۳ فروردین ۱۴۰۰

چهارشنبه آینده یعنی اول اردیبهشت 1400 دوباره دیپلمات های ایرانی و 1+5 در وین گردهم می آیند تا برجام را بعد از صدها زخم ترامپی، درمان و احیا کنند. اما پرسش و مساله اصلی این است که طرفین در میانه کوهی از بی اعتمادی و بدگمانی، تا چه حد و با چه رسم و طریقی حاضر و قادر به توافق خواهند شد؟

قلمرو دفاعیِ سند همکاری ایران و چین و تفکر راهبردیِ نخبگان چینی

نویسنده: مسعود رضائی  |   ۲۳ فروردین ۱۴۰۰

جمهوری اسلامی ایران، پیشرفت چشمگیر چین را معادل افول نسبی سلطة جهانی آمریکا می‌داند. این نگاه در راستای تفکری است که تهران مایل است آن را توزیع جهانیِ درست قدرت، یعنی ساختار چندقطبیِ جهانی در نظر بگیرد. به‌همین جهت ظرف سه دهۀ اخیر، تهران همواره در پی شکل‌دهی به ترتیبات همکاری راهبردی با چین و نیز در تلاش برای دستیابی به سازوکارهایی با مضامین ائتلاف و اتحاد نظامی بوده است. این تمایل و چشم‌انداز از زمان تصویب سند همکاری 25 ساله با چین در هیأت دولت و متعاقباً امضای آن در اوایل فروردین 1400، نزد برخی مسئولان ایرانی جدی‌تر شده است. اما به نظر نمی‌رسد منطق ورود به مشارکت راهبردی چین با ایران (به‌رغم وجود برخی دغدغه‌های مشترک) با سطح و محدوده‌ای که تهران برای آن تعیین و روی آن مانور می‌دهد همخوانی داشته باشد و سطوح عالی ائتلاف و اتحاد را پوشش دهد.

گزارش گروه اقتصاد سیاسی تحریم با عنوان «تحریم‌های اقتصادی و حقوق بشر»

۲۱ فروردین ۱۴۰۰

سومين و آخرين نشست آنلاين گروه اقتصاد سياسي تحريم در سال 1399، روز پنج‌شنبه 21 اسفند با حضور پروفسور متیو هَپ‌اُلد (Matthew Happold)، استاد تمام حقوق بین‌الملل عمومی دانشگاه لوکزامبورگ، دكتر قدير نصري، اعضاي گروه و مهمانان علاقه‌مند به مسائل تحريم و حقوق بشر برگزار شد و نظر به حيطه تخصصي پروفسور هَپ‌اُلد، مشروعيت تحریم‌های اقتصادي از منظر حقوق بین‌الملل عمومي و با محوريت رويكرد اتحاديه اروپايي نسبت به تحريم و حقوق بشر مورد بحث و تبادل‌نظر قرار گرفت.

بهار عربی در چنبرۀ نئولیبرالیسم: ساز‌وکارهای مهار انقلاب

۱۷ فروردین ۱۴۰۰

رخداد پیچیده و متکثری نظیر بهار عربی را نمی‌توان تنها از یک منظر بررسی کرد؛ دشواره‌ای که منبعث از دینامیزم متفاوت تحولات در هر کدام از کشورهای درگیر در این انقلابات است. در حالی که تحولات در تونس و مصر منجر به رخدادهایی مدنی‌تر و مسمالت‌آمیزتر شد، همزمان این خیزش‌ها در کشورهایی نظیر لیبی، سوریه و یمن به جنگ‌های داخلی و دخالت‌ نظامی نیروهای خارجی منتهی شد. بر این مبنا نمی‌توان چنین پدیدۀ سیاسی و اجتماعی چند وجهی را به یک وضعیت همگن در همۀ جوامع متأثر از بهار عربی تقلیل داد. این امر لزوم توجه به وضعیت خاص هر کدام از این کشورها را برجسته می‌کند. علی‌رغم تفاوت‌هایی که به پویایی تحولات و ساخت‌ سیاسی و وضعیت نیروهای اجتماعی هر کدام از این جوامع مرتبط است، در یک نگاه کلی مشابهت‌هایی به مثابۀ زمینۀ شکل‌گیری این انقلابات در بین این کشورها قابل مشاهده است.

گزارش نشست گروه ترکیه شناسی با عنوان «کالبد شکافی قدرت نرم ترکیه در خاورمیانه، بالکان و شبه قاره هند»

نویسنده: عارف بیژن  |   ۱۷ فروردین ۱۴۰۰

گروه ترکیه شناسی پژوهشکده مطالعات استراتژيك خاورميانه، در تاريخ ٢٤ اسفند ماه ۱۳۹۹، نشست آنلايني به زبان فارسی با عنوان «کالبد شکافی قدرت نرم ترکیه در خاورمیانه، بالکان و شبه قاره هند» را با حضور و سخنرانی خانم مِروه کایا پژوهشگر و کاندیدای دکتری مطالعات منطقه­ای- خاورمیانه دانشگاه تهران و با مدیریت عارف بیژن، پژوهشگر مهمان و دانشجوی دکتری مطالعات منطقه­ای دانشگاه سن پترزبورگ روسیه و با حضور دکتر قدیر نصری، رئیس پژوهشکده ، دکتر اسدالله اطهری ناظر علمی گروه ترکیه شناسی، دکتر احسان اعجازی مدیر گروه، دکتر مهدی لکزی دبیر اجرایی گروه و همچنین برخی اساتید و پژوهشگران برگزار شد.

دلایل همسویی ترکیه اردوغان با روسیه پوتین

نویسنده: حامد عظیمی  |   ۲۵ اسفند ۱۳۹۹

روابط ترکیه و روسیه از دهه 1990 که پیوندهای سیاسی و اقتصادی بین دو کشور تا حد زیادی تحت الشعاع اختلافات آنها در مورد تعدادی از مسائل منطقه ای در قفقاز قرار داشت، مسیری طولانی طی کرده است. بسیاری از تحلیلگران همسویی ژئوپلیتیکی بین ترکیه و روسیه را پاسخ عامدانه ترکیه به وخیم شدن روابط خود با غرب می دانند.